Veelgestelde vragen

Wat is de StemWijzer?
De StemWijzer legt maximaal dertig stellingen voor en vergelijkt uw standpunten vervolgens met de standpunten van de politieke partijen. De uitslag laat zien met welke partij u de meeste overeenkomst hebt.
Welke gemeenten hebben een StemWijzer voor de gemeenteraadsverkiezingen 2018?
De volgende gemeenten hebben een StemWijzer:
Aalten, Achtkarspelen, Alphen aan den Rijn, Amersfoort, Amstelveen, Amsterdam, Apeldoorn, Baarn, Beuningen, Borgen-Odoorn, Bronckhorst, De Fryske Marren, Den Bosch, Den Haag, Den Helder, Gooise Meren, Halderberge, Hengelo, Huizen, Kampen, Katwijk, Krimpenerwaard, Leidschendam-Voorburg, Lelystad, Loon op Zand, Maastricht, Middelburg, Nieuwegein, Nieuwkoop, Nijkerk, Oldambt, Oss, Rijswijk, Schagen, Schiedam, Smallingerland, Staphorst, Tilburg, Tytsjerksteradiel, Utrechtse Heuvelrug, Vlaardingen, Waalwijk, Zaanstad, Zuidplas

Dat zijn bij elkaar 44 StemWijzers.
In het najaar van 2017 waren er ook StemWijzers voor de herindelingsverkiezingen in Leeuwarden, Súdwest-Fryslân en Waadhoeke.
Wie betaalt de StemWijzer?
De StemWijzers voor de gemeenteraadsverkiezingen worden betaald door de gemeenten.
Waarom is er geen StemWijzer voor mijn gemeente?
ProDemos maakt de StemWijzer in opdracht van gemeenten. Niet alle gemeenten doen dit. Sommige gemeenten zetten een andere stemhulp in.
Hoe worden de stellingen gemaakt?
ProDemos maakt voor iedere deelnemende gemeente een StemWijzer op maat. Dat zorgt ervoor dat lokale onderwerpen, de zaken die op dat moment in de betreffende gemeente spelen, in de StemWijzer komen. Hiervoor werkt de redactie samen met alle politieke partijen die in een gemeente meedoen aan de verkiezingen, en vaak ook met de griffie. Soms ook met de inwoners (via een online forum), als een gemeente daarvoor kiest.
De werkwijze is als volgt: in een workshop met de politieke partijen wordt besproken wat de belangrijkste onderwerpen zijn. De redactie van de StemWijzer leest daarnaast alle verkiezingsprogramma’s. Op basis van al deze informatie maken we een groslijst van zestig stellingen. Deze lijst wordt aan de partijen voorgelegd. Zij geven aan of ze het eens of oneens zijn met de stelling, of dat ze een neutrale positie innemen. Vooral stellingen waarover partijen duidelijk van mening verschillen worden in de StemWijzer opgenomen. Mochten er onderwerpen zijn waar alle partijen het over eens zijn, dan vallen deze af. De kiezer heeft dan immers niets te kiezen. Uiteindelijk ontstaat er een lijst van maximaal 30 stellingen die in de StemWijzer worden opgenomen.
De redactie streeft ernaar de stellingen zo duidelijk en objectief mogelijk te maken. Ook besteedt de redactie veel aandacht aan het gebruik van zo eenvoudig mogelijk Nederlands.
Hoe worden de onderwerpen van de stellingen bepaald?
De redactie van de StemWijzer kiest onderwerpen die op dit moment in de betreffende gemeente en in de verkiezingscampagne veel aandacht krijgen. Een belangrijk selectiecriterium is in hoeverre de stelling een onderscheid tussen de partijen weergeeft. Als partijen over een bepaald thema hetzelfde standpunt innemen, is een stelling over dit onderwerp voor de StemWijzer niet bruikbaar.
Waarom komen sommige belangrijke onderwerpen in de StemWijzer niet aan bod?
De redactie van de StemWijzer stelt de stellingen op in samenwerking met alle politieke partijen die in een gemeente meedoen aan de verkiezingen, en met andere betrokkenen zoals de griffie en soms met de inwoners. De redactie van de StemWijzer kiest onderwerpen die op dit moment in de betreffende gemeente en in de verkiezingscampagne veel aandacht krijgen. Maar ook de mate waarin partijen van mening verschillen over een onderwerp, is een belangrijk selectiecriterium. Wanneer partijen over een bepaald thema allemaal hetzelfde standpunt innemen, heeft het voor de StemWijzer geen zin om er een stelling over te maken, ook al is het onderwerp nog zo belangrijk. Er valt dan namelijk niets te kiezen.
De StemWijzer heeft niet als doel om nieuwe onderwerpen op de politieke agenda te plaatsen. Dat laten we aan partijen en inwoners zelf over. Wij gaan uit van onderwerpen die in de (politiek) discussie al een belangrijke rol spelen.
Waarom kun je alleen maar kiezen tussen een, oneens of geen van beide?
StemWijzer kiest voor deze antwoordcategorieën, omdat dit in onze ogen voor gebruikers het duidelijkst is. Bovendien sluit dit aan bij hoe de democratische besluitvorming werkt. Een beetje voor of een beetje tegen is dan niet van belang.

Sommige andere stemhulpen gebruiken een vijfpuntsschaal (bijvoorbeeld van ‘helemaal mee eens’ tot ‘helemaal mee oneens’). Hierdoor moet de gebruiker op één vraag twee antwoorden tegelijkertijd geven: een mening, en de intensiteit van die mening. De StemWijzer kiest ervoor om dit van elkaar te scheiden: na het beantwoorden van de stellingen kunt u aangeven welke onderwerpen u extra belangrijk vindt. U krijgt daarvoor een overzichtsscherm te zien waarop alle onderwerpen van de stellingen onder elkaar staan. Het is niet verplicht om iets aan te vinken.
Wat moet ik antwoorden als ik het alleen onder bepaalde voorwaarden met een stelling eens ben?
We raden dan aan om de toelichtingen te lezen die de partijen geven over hun standpunt. Dat kan al meer duidelijkheid geven. Eventueel kunt u besluiten om in dit geval 'Geen van beide' te antwoorden. Het hangt er vooral vanaf hoe zwaar die bepaalde voorwaarden voor uzelf wegen.
Van welke partijen vergelijkt de StemWijzer de standpunten?
De StemWijzer vergelijkt de standpunten van alle partijen die meedoen aan de gemeenteraadsverkiezingen in de betreffende gemeente. Een politieke partij wordt alleen niet opgenomen als een partij hier zelf voor kiest.
Hoe worden de partijstandpunten bepaald?
Partijen geven zelf aan of ze het eens of oneens zijn met de stelling, of dat ze een neutrale positie innemen. Uiteraard controleert ProDemos of dit standpunt overeenkomt met de informatie in het verkiezingsprogramma van die partij. Partijen kunnen bij iedere stelling ook zelf hun standpunt toelichten voor de kiezer. Deze toelichtingen zijn te lezen bij iedere stelling en in het resultaatscherm.
Hoe moet ik de uitslag lezen?
Op de resultatenpagina van de StemWijzer ziet u van boven naar beneden een lijst van partijen. Bovenaan staat de partij die het vaakst hetzelfde standpunt heeft als u. Onderaan staat de partij waar u het minst vaak mee eens bent.
Hoe komt het resultaat van de StemWijzer tot stand? Zit daar een speciale rekenmethode achter?
De StemWijzer gebruikt de methode van de meeste overeenkomst. Dat werkt zo: iedere stelling waarbij gebruiker en partij hetzelfde antwoord geven, telt als een punt. Voor de stellingen waaraan u extra gewicht toekent, worden dubbele punten gerekend. Aan het eind worden alle punten opgeteld. In het resultaatscherm komt de partij met de meeste punten bovenaan te staan. Deze partij had dus het vaakst hetzelfde standpunt als u. In de matrix onder de rangorde van partijen is precies te zien welke stellingen dat waren. U kunt tot in detail uw standpunten vergelijken met die van de partijen.
Als ik in de StemWijzer bij alle stellingen hetzelfde antwoord 'eens', 'oneens', of 'geen van beide' invul, krijg ik de mededeling dat ik onvoldoende serieuze antwoorden gegeven heb om een resultaat te kunnen verstrekken. Waarom is dat?
De redactie van de StemWijzer let erop dat de stellingen niet allemaal in de zelfde ‘politieke richting’ zijn geformuleerd. Wie het 'eens' is met de ene stelling, komt daardoor bij een andere stelling vaak juist uit op 'oneens'. Het is eigenlijk niet mogelijk dat u serieuze antwoorden geeft en daarbij 30 keer op ‘eens’ uitkomt (of 30 keer op ‘oneens’).
Wanneer u toch op alle stellingen hetzelfde antwoord geeft, gaan wij er vanuit dat u de StemWijzer aan het misbruiken bent. Daar gaan we ook vanuit wanneer u de StemWijzer zó snel invult dat u niet heeft kunnen nadenken over de antwoorden. Daarom krijgt u in die gevallen de mededeling dat u onvoldoende serieuze antwoorden heeft gegeven om een resultaat te kunnen verstrekken.
Waarom kom ik bij de 'verkeerde' partij uit?
De StemWijzer gaat over maximaal dertig onderwerpen en bekijkt op basis van die stellingen met welke partij u de meeste overeenkomst heeft. De StemWijzer richt zich op onderwerpen die bij die verkiezingen belangrijk en actueel zijn. Zo kan het voorkomen dat u als niet-gelovige bijvoorbeeld uitkomt bij een van de christelijke partijen. Kennelijk heeft u dan toch veel overeenkomsten met die partij, afgezien van de ethische kwesties.

Wanneer u uitkomt bij een andere partij dan u had verwacht, is het raadzaam om goed te kijken op welke punten er overeenkomsten zijn. Misschien zet dit u aan het denken over de keuze voor een politieke partij. Maar er kunnen natuurlijk ook hele goede redenen zijn om toch op een andere partij te stemmen. De StemWijzer is slechts een hulpmiddel om inhoudelijke verschillen tussen de partijen te ontdekken. We moedigen u graag aan om zelf te blijven nadenken!
Waarom staan niet automatisch alle partijen aangevinkt om mee te wegen in het resultaat?
Gebruikers kunnen zelf kiezen welke partijen in het resultaat worden meegenomen. De overgrote meerderheid van de gebruikers geeft de voorkeur aan een beperkte lijst, waarin alleen de zogenaamde gevestigde partijen zijn opgenomen. Daarom staan standaard alleen die partijen aangevinkt. Nieuwe partijen die volgens meerdere opiniepeilingen op één of meer zetels kunnen rekenen, voegen we aan deze standaard-selectie toe. Wilt u alle partijen selecteren? Daarvoor hoeft u maar één keer te klikken.
Hoe vaak wordt de StemWijzer gebruikt?
Bij de Tweede Kamerverkiezingen in 2017 hebben ruim 6,8 miljoen bezoekers de StemWijzer gebruikt.

Bij de gemeenteraadsverkiezingen in 2014 maakten ruim 1 miljoen mensen gebruik van een Stemwijzer. Dat aantal stond gelijk aan een derde van het aantal kiesgerechtigden in de deelnemende gemeenten.
Hoe lang bestaat de StemWijzer al?
De StemWijzer bestaat sinds 1989. Destijds verscheen de StemWijzer op papier en op diskette; hij was te koop in de boekhandel. Sinds 1998 is het een website.
Zijn er ook andere versies van de StemWijzer?
Er zijn inmiddels al veel versies van de StemWijzer verschenen: voor Tweede Kamerverkiezingen, en voor verkiezingen voor het Europees Parlement, de Waterschappen, en de Provinciale Staten. We hebben zelfs een keer een StemWijzer gemaakt voor de Eerste Kamerverkiezingen.

Er zijn ook StemWijzers ontwikkeld in het buitenland: Bosnië en Herzegovina, Bulgarije, Chili, Colombia (2018), Duitsland, Ecuador, Frankrijk, Georgië, Ghana, Japan, Libië, Marokko, Mexico, Mongolië, Peru, Suriname, Tunesië, Turkije, Verenigd Koninkrijk en Zwitserland.
Wie maakt de StemWijzer?
De StemWijzer wordt gemaakt door ProDemos – Huis voor democratie en rechtsstaat. ProDemos is een onafhankelijke, onpartijdige stichting met als doel het informeren van mensen over en het betrekken van mensen bij de democratische rechtsstaat. Ga voor meer info naar de Over StemWijzer-pagina.
Met welke browsers is de StemWijzer te gebruiken?
De StemWijzer is te gebruiken met de laatste versies van alle moderne browsers (Chrome, Edge, Firefox en Safari) en Internet Explorer 12. Voor mobiel gebruik ondersteunen we Android Chrome en iOS Safari.
Kan ik de StemWijzer ook op mijn mobiele telefoon invullen?
Ja, dat kan. De website https://stemwijzer.nl is geschikt gemaakt voor mobiele telefoons.
Is de StemWijzer ook actief op de sociale media?
Jazeker. De Stemwijzer is te vinden op Facebook, https://facebook.nl/stemwijzer. Nieuwtjes over de StemWijzer worden ook getwitterd, via @ProDemos.
Hoe gaat de StemWijzer om met mijn privacy?
Bij StemWijzer nemen we privacy en kiesrecht zeer serieus. U krijgt eerst alle stellingen te zien. Daarna vragen we of u uw antwoorden anoniem wilt delen ten behoeve van onderzoek en evaluatie. Dat is niet verplicht. Ook zonder akkoord te gaan, kunt u de uitslag bekijken. We bewaren deze gegevens op een veilige manier, en we doen niet aan reclame en profiling.

Verder gebruikt de StemWijzer Google Analytics, met privacy-vriendelijke instellingen. We gebruiken Google Analytics alleen om te zien hoe de website gebruikt wordt. Lees meer in ons volledige privacy- en cookiestatement: https://assets.stemwijzer.nl/privacy.html
Mijn vraag staat er niet bij. Waar kan ik deze stellen?
Je kunt je vraag stellen via Facebook, Twitter of stemwijzer@prodemos.nl.

En als je dat leuk lijkt kan je ook een brief sturen naar ProDemos (t.a.v. StemWijzer), Hofweg 1H, 2511 AA, Den Haag.